Thu gom và bảo quản trứng gà đúng cách giúp hạn chế nứt vỡ, giữ chất lượng và giảm nguy cơ nhiễm bẩn sau khi gà đẻ. Với hộ chăn nuôi nhỏ, khâu này nên có quy trình riêng từ ổ đẻ đến nơi đóng khay. Trứng nhìn sạch vẫn có thể mang vi khuẩn, vì vậy không nên chỉ dựa vào màu vỏ hoặc cảm giác trứng còn mới để quyết định cách xử lý.
Chuẩn bị khay sạch trước khi vào thu trứng
Dùng khay chắc, khô và dành riêng cho trứng. Không tận dụng vật chứa từng đựng hóa chất, phân hoặc thức ăn ẩm. Loại khay nứt, biến dạng hay bám bẩn khó làm sạch; khay dùng lại cần được vệ sinh phù hợp với vật liệu và để khô trước khi dùng.
Người thu trứng cần có tay sạch, không vừa xử lý chất thải rồi cầm trứng ngay. Nếu dùng găng, thay hoặc làm sạch đúng lúc; găng bẩn vẫn làm lây chất bẩn như tay bẩn. Chuẩn bị chỗ đặt khay cao khỏi nền, tránh phải đặt xuống nơi có phân rồi mang vào bàn phân loại.
Thu gom trứng đều đặn, hạn chế va chạm
Kiểm tra ổ hằng ngày và bố trí các lượt thu phù hợp với nhịp đẻ của đàn. Khi nhiều trứng dồn trong ổ hoặc thời tiết nóng, cần xem lại lịch thu để tránh để trứng nằm lâu. Nhấc từng quả nhẹ nhàng, không đổ trứng từ giỏ sang khay và không chất quá mức khiến các quả chèn ép nhau.
Trong mỗi lượt, quan sát ổ có ướt, bẩn hoặc thiếu vật liệu lót không. Nếu trứng bẩn tăng ở một dãy ổ, ghi riêng vị trí để xử lý từ chuồng. Có thể xem thêm cách bố trí ổ đẻ để hạn chế trứng bẩn và nứt vỡ.
Phân loại ngay, không trộn trứng có vấn đề vào khay tốt
Trứng nguyên vẹn và sạch
Đặt riêng nhóm trứng vỏ nguyên, không dính chất bẩn rõ rệt. Kiểm tra dưới ánh sáng đủ để nhìn thấy đường rạn hoặc chỗ rỉ dịch. Thao tác quan sát chỉ giúp sàng lọc khuyết tật, không chứng minh trứng an toàn tuyệt đối về vi sinh.
Trứng nứt, vỡ hoặc bẩn nhiều
Tách ngay trứng nứt, rỉ dịch và trứng bẩn nhiều khỏi nhóm đạt yêu cầu. Không lau qua rồi bán chung như trứng nguyên vẹn. Trứng vỡ cần được thu dọn để dịch trứng không dính sang khay khác; vệ sinh bề mặt tiếp xúc trước khi tiếp tục phân loại.
Trứng nhặt ở nền nên được nhận diện riêng, vì điều kiện tiếp xúc khác với trứng trong ổ sạch. Không tự coi việc rửa sẽ biến mọi quả trứng bẩn thành trứng đạt yêu cầu. Với trứng không đạt, thực hiện phương án xử lý phù hợp và không đưa trở lại lô hàng tốt.
Tránh rửa trứng tùy tiện
Rửa trứng là một bước kỹ thuật cần kiểm soát, không đơn giản là ngâm cả rổ trong chậu nước. Nước bẩn, cách rửa không phù hợp hoặc đóng khay khi còn ướt có thể làm tăng nguy cơ nhiễm bẩn. Không dùng nước rửa lặp lại cho nhiều mẻ và không tự pha hóa chất sát trùng chuồng để rửa trứng.
Nếu cơ sở có công đoạn rửa, cần quy trình được hướng dẫn rõ về chất lượng nước, nhiệt độ, sản phẩm được phép dùng, làm khô và bảo quản tiếp theo. Khi chưa có điều kiện kiểm soát, nên tập trung tạo ra trứng sạch từ ổ, phân loại đúng và xin hướng dẫn kỹ thuật trước khi bổ sung bước rửa.
Bảo quản trứng gà với nhiệt độ ổn định
Sau thu gom và phân loại, chuyển trứng đến nơi bảo quản sạch, tránh nắng trực tiếp và nguồn nhiệt. Bảo quản lạnh giúp giữ chất lượng và hạn chế sự phát triển của vi khuẩn; với tủ lạnh, nên duy trì khoảng 4°C hoặc thấp hơn, đồng thời tránh để trứng đóng băng. Dùng nhiệt kế để kiểm tra thay vì chỉ nhìn núm chỉnh của tủ.
Giữ trứng trong khay hoặc hộp sạch, tách khỏi thực phẩm sống có thể rỉ dịch và hóa chất có mùi. Với trứng đã bảo quản lạnh, duy trì chuỗi lạnh khi vận chuyển và giao nhận, hạn chế đưa ra môi trường nóng rồi cất lạnh trở lại nhiều lần. Thay đổi nhiệt độ có thể làm xuất hiện nước ngưng tụ trên vỏ.
Không ấn định một hạn sử dụng chung cho mọi lô khi chưa biết ngày thu, cách xử lý và điều kiện bảo quản. Ghi ngày thu rõ ràng, ưu tiên xuất lô cũ còn đạt yêu cầu trước, không trộn trứng mới vào lô cũ để che mất tuổi trứng.
Ghi chép để tìm nguyên nhân hao hụt
Mỗi ngày ghi tổng số trứng thu, số sạch nguyên vẹn, số nứt vỡ và số bẩn bị tách. Khi tỷ lệ loại tăng, đối chiếu với ổ đẻ, cách thu và tình trạng vỏ trứng. Kết hợp với sổ ghi chép sản lượng trứng để phân biệt đàn đẻ ít với thất thoát sau thu gom.
Trước khi giao, kiểm tra khay khô sạch, lô hàng nhận diện được và phương tiện không chở chung chất bẩn. Một quy trình đơn giản nhưng làm đều sẽ giúp người nuôi kiểm soát chất lượng tốt hơn từ ổ đẻ đến người nhận.
